التهاب تیروئید

غده تیروئید با ترشح هورمون تیروکسین یکی از مهم ترین غدد درون ریز بدن انسان است که اتفاقا شیوع بالایی از انواع بیماری ها برای این غده وجود دارد.

در ماه های قبل در مورد کم کاری و پرکاری تیروئید مباحثی را مطرح کردیم و در این هفته در مورد التهاب تیروئید که واژه علمی آن تیروئیدیت است، خواهیم نوشت.

بیمار دچار تیروئیدیت دچار درد شدید در گردن است. این درد به فک پایین، گوش و زیر گلو تیر می کشد. بیشتر مواقع بیمار تب و لرز، درد تمام اندام ها و تعریق فراوان دارد و این علامت ها ممکن است پزشک را به اشتباه به سمت تشخیص های دیگری مثل عفونت های گوش، گلو یا آنفلوآنزا هدایالتهاب تیروئیدت کند.

آنچه باعث تفاوت بیماری تیروئیدیت از تشخیص های دیگر که در بالا گفته شد می شود، وجود علائم پرکاری تیروئید است. این علائم شامل تپش قلب، احساس گرما، اشتهای زیاد همراه کاهش شدید وزن و لرزش دست ها هستند.

به این ترتیب در بیماری که همزمان دارای علائم پرکاری تیروئید و درد گلوست حتما باید به فکر تشخیص التهاب تیروئید باشیم.

یکی از علائمی که در این بیماری به تشخیص کمک می کند، حساس بودن تیروئید است، یعنی وقتی پزشک می خواهد تیروئید را لمس کند، بیمار دچار احساس درد شدید می شود و حتی ممکن است از این که توسط پزشک معاینه شود امتناع کند.

علائمی که گفته شد ممکن است در برخی بیماری های دیگر نیز وجود داشته باشند، به عنوان مثال کسی که مبتلا به ندول یا همان گره تیروئید است، اگر دچار خونریزی در داخل گره شود، علائم درد و حساسیت تیروئید پیدا می کند. البته در این مورد معمولا پرکاری تیروئید دیده نمی شود.

برای تشخیص این بیماری آزمایش خون از هورمون های تیروئید که نشان دهنده پرکاری تیروئید است و بالا بودن سدیمان خون به تشخیص کمک می کند.

درمان این نوع التهاب تیروئید، خوردن آسپیرین با مقادیر بیشتر از معمول و ضددردهاست. برای تسکین ضربان سریع قلب هم مصرف داروهایی مثل پروپرانولول که کند کننده ضربان قلب هستند، کمک کننده است.

خوشبختانه روند این بیماری محدود بوده و بیمار بعد از چند هفته بهبود می یابد. گاهی به دلیل تخریبی که التهاب در غده تیروئید ایجاد می کند، برخی بیماران دچار یک کم کاری گذرای تیروئید می شوند که بعد از مدتی بهبود پیدا می کنند.

نوع دیگری از التهاب تیروئید نیز وجود دارد که به آن تیروئیدیت خاموش می گوییم. این بیماری برخلاف فرمی که توضیح داده شد هیچ گونه علامت دردناکی در تیروئید ندارد و در مادرانی که تازه زایمان کرده اند چند ماه پس از زایمان ایجاد می شود.

علائم این بیماری بیشتر به صورت پرکاری تیروئید است که در مادر تازه زایمان کرده ممکن است به شکل بی خوابی، اضطراب و کاهش وزن خود را نشان دهد. پس از مدتی بیمار دچار کم کاری تیروئید می شود و سپس تیروئید عملکرد طبیعی پیدا می کند. درمان اصلی این بیماری اطمینان دادن به مادر و درمان های کمکی است تا دوره بیماری تمام شود.

منبع:jamejamonline.ir

 

بیماریهای تیروئید

تیروئید چیست؟

تیروئید یک غده ی کوچک است که شبیه یک پروانه است و در قسمت تحتانی گردن واقع شده است. کار این غده این است که هورمون ترشح کند. هورمونهای تیروئید انرژی را به سلولهای بدن منتقل می‌کنند .

 

 

چه بیماریهایی تیروئید را تحت تاثیر قرار می‌دهند؟

شایعترین مشکلاتی که تیروئید را تحت تاثیر می‌دهند شامل این موارد هستند:

* کم کاری تیروئید ( هایپوتیروئیدی )

* پرکاری تیروئید ( هایپرتیروئیدی )

* بزرگی غده ی تیروئید ( گواتر )

* توده های تیروئید

* سرطان تیروئید

*التهاب تیروئید ( تیروئیدیت )

 

کم کاری تیروئید:

وقتی غده ی تیروئید کمتر از حد طبیعی فعالیت کند، یا از بدو تولد ناقص شکل گرفته باشد، یا به وسیله جراحی کل تیروئید یا قسمتی از آن برداشته شده باشد، و یا ید کافی در رژیم غذایی موجود نباشد دیگر نمی‌تواند هورمون کافی تولید کند و به این حالت کم کاری تیروئید گفته می‌شود. یکی از شایعترین علل کم کاری تیروئید یک بیماری خود ایمنی است که به آن بیماری هاشیموتو گفته می‌شود. در این بیماری به تدریج پادتن‌هایی بر علیه تیروئید ساخته می‌شود که تیروئید را تخریب می‌کند و توانایی تولید هورمون را از بین می‌برد.

علائم کم کاری تیروئید معمولا در اثر کاهش متابولیسم بدن ایجاد می‌شود و ممکن است شامل خستگی، افزایش وزن و افسردگی باشد.

 

غده تیروئید

 

علائم کم کاری تیروئید:

* خستگی و فرسودگی

* کندی حرکات و تنبل شدن

* مشکل در تمرکز و فعالیتهای مغزی

*افزایش وزن بدون علت مشخص

*پوست خشک خشن و خارش دار

*خشک شدن، خشن شدن و نازک شدن موها

*احساس سرما مخصوصا در انتهای دست و پا

*یبوست

*گرفتگی عضلانی

*افزایش تعداد و میزان خونریزی ماهیانه

*ناباروری و یا سقط جنین

 

 

پرکاری تیروئید:

وقتی تیروئید بیش از اندازه فعالیت کند و هورمون زیادی تولید کند گفته می‌شود که فرد مبتلا به پرکاری تیروئید می‌باشد. شایعترین علت پرکاری تیروئید یک بیماری خود ایمنی به نام بیماری گریوز است که در آن بر علیه تیروئید پادتن ساخته می‌شود که موجب می‌شود سرعت تولید هورمون افزایش یابد.

 

 

علائم پرکاری تیروئید:

*عصبی شدن

*تحریک پذیری

*افزایش تعریق

*نازک شدن پوست

*نازک و شکننده شدن موها

*ضعف عضلانی مخصوصا در بالای بازو و رانها

*لرزش دستها

*اضطراب و اختلال حواس

*بی خوابی

*تپش قلب

*افزایش حرکات روده

*کاهش وزن علیرغم افزایش اشتها

*کم شدن تعداد و میزان خونریزی ماهیانه

 

 

بیماری خود ایمنی تیروئید:

بیشتر اختلالات تیروئید مانند پرکاری یا کم کاری تیروئید مربوط به بیماریهای خود ایمنی است. در بیماری خود ایمنی شرایطی ایجاد می‌شود که بدن توانایی خود در تشخیص بین بافتهای بدن با باکتریها، ویروسها و سایر عوامل بیماریزا را از دست می‌دهد. به همین دلیل سیستم ایمنی بر علیه این بافتها پادتن می‌سازد و اشتباها به این بافتها حمله می‌کند. در این بیماریها پادتنی که علیه تیروئید ساخته می‌شود موجب تخریب تدریجی تیروئید می‌شود و کم کاری تیروئید ایجاد می‌کند و یا موجب می‌شود تا بیش از حد فعال شود و پرکاری تیروئید ایجاد شود.

 

غده تیروئید

 

گواتر و توده های تیروئید:

برخی اوقات غده ی تیروئید بزرگ می‌شود. ممکن است این حالت در اثر بیماری هاشیموتو، گریوز، یا در اثر کمبود ید یا عدم تعادل هورمونهای تیروئید ایجاد شود. به بزرگی تیروئید گواتر گفته می‌شود.

ممکن است در برخی موارد توده های نرم یا سفت، برجستگی، کیست و یا تومور سرطانی ایجاد شود.

درصد کمی ‌از برجستگیها و توده های تیروئیدی ممکن است سرطانی باشند. سرطان تیروئید نادر است ولی میزان آن رو به افزایش است.

 

 

التهاب تیروئید:

ممکن است غده ی تیروئید در اثر تاثیر باکتریها یا ویروسها ملتهب شود و تیروئیدیت ایجاد شود.

 

 

درمان:

درمان بیماریهای تیروئیدی بستگی به نوع بیماری و شدت آن دارد. درمان دارویی در درمان بسیاری از بیماران نقش مهمی‌دارند. در کم کاری تیروئید بسته به علت آن ممکن است هورمون تیروئید به صورت دارو تجویز شود. در پرکاری تیروئید از روشهای مختلفی میزان هورمون زیادی کاهش داده می‌شود. درمانهایی برای التهاب تیروئید و بیماریهای خود ایمنی وجود دارند.
برای درمان سرطان تیروئید معمولا جراحی به کار می‌رود. همچنین جراحی در درمان برخی از موارد گواتر یا بزرگ شدن تیروئید، توده های تیروئیدی و در موارد نادری از پرکاری تیروئید به کار می‌رود.